Gemäldegalerie Berlijn

Welkom bij Livius

Livius is vermoedelijk het bekendst van de cursussen over geschiedenis, religie, cultuur en literatuur, maar de medewerkers zijn ook actief in de journalistiek, op het internet en als reisleiders. Deze activiteiten hebben met elkaar gemeen dat wetenschappelijke informatie zo goed en aantrekkelijk mogelijk wordt overgedragen aan een zo breed mogelijk publiek. Meer informatie leest u hier of in onze brochure.

  • Hulspas' nieuwe boek

    Opmerking vooraf: ik ken Marcel Hulspas persoonlijk en in de aanloop van het schrijven van zijn nieuwe boek Mohammed en het ontstaan van de islam hebben we met enige regelmaat gecorrespondeerd. Het zal u dus niet verbazen dat ik een drukproef van zijn boek gelezen heb.

    Getagged: Koran, Marcel Hulspas

    Klik om verder te lezen

  • Hoe oud is de Koran?

    Koranblad uit SanaaEind jaren zeventig schreef de Amerikaanse historicus John Wansborough het boek ‘Quranic Studies’, waarin hij betoogde dat de koran in de vorm zoals we die nu kennen, samengesteld was in de negende eeuw, ruim twee eeuwen na de dood van Mohammed. De vroege islam zou dus nog geen koran of in ieder geval geen koran hebben gehad die af was. Zijn boek heeft geleid tot nogal wat navolging, voornamelijk vanwege de nieuwe methoden die hij toepaste op de koran: methoden die gangbaar waren in het onderzoek naar de geschiedenis van antieke teksten en theologische gereedschappen om de betekenis en functie van religieuze teksten te achterhalen. Die methoden worden nog steeds toegepast en uitgedragen door wetenschappers als een nieuwe en vruchtbare weg van koranonderzoek, ook nu we weten dat Wansboroughs datering onjuist is.

    Getagged: Koran, Islam

    Klik om verder te lezen

  • Een Melische dialoog in Brussel

    Thucydides (buste uit Welschbillig)Een ijzingwekkend hoofdstuk uit Thucydides’ geschiedenis van de Peloponnesische oorlog is de zogeheten Melische dialoog: het verslag van de onderhandelingen tussen de Atheners en de bewoners van het Cycladische eilandje Melos. De Meliërs hadden geprobeerd om neutraal te blijven in het conflict tussen Athene en Sparta. In 416 voor Christus werden ze door een machtige Atheense vloot voor een dodelijk simpele keuze gesteld: onderwerping of vernietiging (zie hier voor een vertaling en hier voor een nagespeelde versie).

    Getagged: Thucydides, Athene, Meliërdialoog, Klassieken

    Klik om verder te lezen

  • Lof van de schaamte

    De Griekse en Romeinse beschaving waren typische schaamteculturen, schreef E.R. Dodds in 1951, het christendom zette de toon voor een schuldcultuur. In een schaamtecultuur draait het handelen om eergevoel, reputatie en het beeld dat anderen van je hebben. In een schuldcultuur gaat het om geweten, om een verinnerlijkt besef van zondigheid en om het afleggen van persoonlijke verantwoording. Het onderscheid bleef dominant tot ver in de jaren negentig, toen ik het aan de universiteit moest leren.

    Klik om verder te lezen

  • Griekse slaven, bootvluchtelingen van de oudheid

    Dat de oude Grieken zich niet bekommerden om het lot van slaven en wij moderne mensen wel, in elk geval sinds de negentiende eeuw, laat volgens sommige moderne moraalfilosofen mooi zien hoeveel morele vooruitgang we in de tussentijd hebben geboekt. Er is van veel kanten kritiek gekomen op dat simplistische en nogal zelfingenomen plaatje, maar de felste aanval was misschien wel in Bernard Williams’ briljante Shame and Necessity (1993), dat ik in mijn studietijd las en de afgelopen dagen weer eens heb opengeslagen.

    Getagged: slavernij, Griekenland

    Klik om verder te lezen

Bekijk het volledige nieuwsoverzicht.

De enthousiaste en boeiende cursussen hebben er in belangrijke mate toe bijgedragen dat ik inmiddels zeven meter boeken over de klassieke oudheid heb gelezen.

Jan van Vliet