Het begin van Caesars "Gallische Oorlog"

Deze cursus of reis is op dit moment niet beschikbaar.

Geschiedschrijvers uit de Romeinse tijd

Hoewel de Romeinen veel overnamen van de oude Grieken, hadden ze een eigen geschiedkundige traditie: het schrijven van annalen, "jaarboeken", die iets met het waarnemen van voortekens van doen lijken te hebben gehad. De meeste kronieken van dit type zijn verloren gegaan; alleen het geschiedwerk van Titus Livius is voor een groot deel bewaard. Een andere eigen uitvinding is het generaalsrapport na een veldtocht. In hoeverre De Gallische oorlog van Julius Caesar hiervoor representatief is, is niet duidelijk, maar het blijft een fascinerend en effectief stuk propaganda.

Dat kan ook worden gezegd van de grote geschiedwerken van Tacitus, de Annalen en de Historiën: briljant geschreven, extreem manipulatieve teksten. De invloed ervan kan nauwelijks worden overschat. Opvallend is Tacitus' belangstelling voor het karakter van zijn personages, een interesse die hij deelt met zijn tijdgenoot Suetonius, die het biografische genre ontwikkelde.

Aan het einde van de cursus gaan we in op de Late Oudheid. Ammianus Marcellinus zocht aansluiting bij de klassieke historici, Orosius wilde een christelijke geschiedschrijving en met Gregorius van Tours gaan we op weg naar de middeleeuwse vertellers, waarbij de grens tussen geschiedenis en vrome legende moeilijk kan worden getrokken.
 

1Het begin: annalistiek, Titus Livius
2Propaganda: Julius Caesar
3Het genie en de roddelkoning: Tacitus en Suetonius
4De Late Oudheid: Ammianus Marcellinus, Orosius, Gregorius van Tours

De enthousiaste en boeiende cursussen hebben er in belangrijke mate toe bijgedragen dat ik inmiddels zeven meter boeken over de klassieke oudheid heb gelezen.

Jan van Vliet