Inscriptie uit Korinthe

Livius Nieuwsbrief | Mei 2019

Dit is de 165e aflevering van de Livius Nieuwsbrief met nieuws over de Oudheid. Een kleine 7500 abonnees ontvangen de nieuwsbrief elke maand gratis; voor adreswijzigingen en afmeldingen volstaan uitsluitend mailtjes naar nieuwsbrief@livius.nl.

Jona Lendering (redactie)

======================================

LIVIUS’ EIGEN NIEUWS

Een paar toevoegingen aan de Livius.org-website, zoals alle Parthische koningen, een biografie van Mithridates Ktistes van Pontus, de Armeense hoofdstad Artaxata en Alexander de Grote aan de Jaxartes.

Filmpje: hoe werd het Latijn uitgesproken?

Op de blog: orale literatuur, een dood paard, een spectaculair Bronstijd-scheepswrak, is een Luristan-tondo in het RMO echt of vals?, Mesopotamische kronieken, de Astronomische Dagboeken, de prachtige kop van een Olympische kampioen, de hellenistische kronieken uit Babylon, het nep-Latijn van keizer Augustus, de datum van Jezus’ dood, de ironie van het evangelie van Marcusdodelijke ziektes, migrerende bomen en planten, de Blemmyes, het museum i/o van Sidon en het scenario voor een speelfilm.

======================================

HET MOOISTE VAN DE MAAND

In onze erkend subjectief “het mooiste van de maand” genoemde rubriek dit keer het bericht dat het verhaal over de domesticatie van het paard – “onze” paarden stammen af van oosterse rendieren, verspreid door de Arabieren – is bevestigd en vanuit het DNA-onderzoek. Kortom: hoe het paard paard werd.

======================================

EGYPTE

Geweldig mooie foto’s van een tombe bij Cairo, vijfde dynastie (meer). En nog een graf, weliswaar zonder foto’s maar wel met de onvermijdelijke doctor Zahi Hawass.

Om helemaal blij van te worden: isotooponderzoek bevestigt dat de Hyksosniet alleen van buiten Egypte kwamen.

En verder: een stuk of honderd inscripties uit Wadi el-HudiAswanKarnakLuxor, de koningin(nen) vóór Toetanchamon, Sohag (gave foto’s) (meer), en een vreemd gebit.

======================================

HET OUDE NABIJE OOSTEN

Mooi artikel over Nineveh en over de onverzettelijke Layla Salih.

Oude militaire luchtfoto’s zijn vaak erg nuttig voor archeologen omdat ze patronen tonen die nu niet meer zichtbaar zijn. En de U2 maakte geweldige foto’s.

En verder: KarchemisKunaraPersepolisTell Al Hammam.

======================================

DE OUDE GRIEKEN

Dit is leuk: een uitvoering van de Herakles van Euripides met de antieke melodieën.

Dit is niet leuk: het hele drama van de Sapfo-papyri.

Maar dat is dan weer wel leuk: een smidse in Hayatabad in Pakistan, met veel hellenistische munten.

Een Bronstijdnederzetting op het eilandje Daskalio in de Cycladen wordt aangekondigd als belangrijk. Hier is meer.

Het is mogelijk dat een schip is gevonden dat stenen vervoerde bij de dam die Alexander de Grote liet bouwen naar Tyrus.

En verder: het Peristera-wrakLarnaka, het belang van Aristoteles, een met dodelijke precisie uitgevoerde executie op Thasos, een gedichtje bij een obelisk in Nikaia.

======================================

ROME EN ZIJN RIJK

Alleen wat klein strooigoed deze maand: LaodiceaPompeiiThessaloniki, bijna honderd baby-graven in Ashkelon – en even verderop Charmadas van Gaza.

======================================

BENOORDEN DE ALPEN

Het maandelijkse lijstje uit Groot-Brittannië: een grote villa bij Banbury, een schrijfplankje in LondenNewcastle, zwaarden in VindolandaAnglo-Saksenen Picten.

En verder: een ijskelder bij Basel, een zwaard uit Ommeren, de villa van VoerendaalBrunssum en het einde van de Romeinse aanwezigheid in Noord-Brabant.

======================================

ISRAËL, JODENDOM EN CHRISTENDOM

De uitglijder van de maand: staat de naam van koning Balak op een de Mesha-inscriptie? De journalisten schreven elkaar over, maar je kunt natuurlijk ook even een specialist vragen. En die zegt dat het er gewoon David staat.

En verder: JeruzalemBersheba, een mijlpaal in Galilea van Maximinus Thrax, de digitalisering van de manuscripten uit het Catharinaklooster.

======================================

OVERIG

Verandering van de samenstelling van urine is na duizenden jaren nog te herkennen. (Archaeologia non olet.)

Uw redacteur sprak bij “Oog op de Oudheid” over het informatieoveraanboden schreef over de mis-match tussen de publieksvraag naar informatie over de Oudheid en het academisch aanbod.

En verder: schedels inbinden.

======================================

OUDHEIDKUNDIGE ZELFTRIVIALISERING & ANDER SLECHT NIEUWS

De Oudheid is natuurlijk helemaal niet interessant en moet dus worden opgehypet, want stel je toch voor dat oudheidkundigen geïnteresseerde mensen écht inhoudelijk moesten informeren.

Aandachttrekkerij: “invisibility cloaks”.

Verkeerde frames: een stadsmuur uit de IJzertijd is een stadsmuur uit de IJzertijd – het is interessant genoeg zonder koning David er met de haren bij te slepen. En er is ook geen debat dat heropend wordt.

Als een kop eindigt op een vraagteken, is het antwoord op die vraag nee. Dus nee, Ai is niet ontdekt.

En ook: “Pseudoarchaeology: I have seen the enemy, and it is us”. Het is krek zo.

======================================

BOEKEN

De boekenrubriek in de Livius Nieuwsbrief wordt verzorgd door Roel Salemink van de Amsterdamse Athenaeumboekhandel, die u de boeken snel zal leveren als u gebruik maakt van de onderstaande links.

Piet Gerbrandy maakte een nieuwe vertaling van het beroemde werk De consolatione philosophiae van Boethius onder de titel Troost in Filosofie. De laat-Romein schreef dit werk toen hij door de Ostrogotische koning Theoderik was gevangengezet en zou er een grote invloed mee hebben op de westerse filosofie.

Ook bij uitgeverij Damon verscheen van de hand van Patrick Lateur een vertaling van de hymnen van  Ambrosius, bisschop van Milaan, onder de titel Zingen moet ons hart. In deze overduidelijk christelijke poëzie is goed te zien dat ze op de ‘heidense’ klassieken was geïnspireerd en er op voortborduurde.

Byzantinoloog Anthony Kaldellis heeft een nieuw boek getiteld Romanland. Ethnicity and Empire in Byzantium waarin hij betoogt dat het Byzantijnse rijk is essentie ‘Romeins’ was en niet ‘Byzantijns’.

Historicus Tom Buijtendorp zoekt in zijn nieuwe boek Het Ware Paradijs. Op het Spoor van een vergeten ontdekking naar de tuin van Eden, en waarom deze plek de mens al duizenden jaren fascineert.

In de reeks Profile History of the Ancient World verscheen The Origin of Empire. Rome from the Republic to Hadrian (264 BC – AD 138) van historicus David Potter. Eerder verschenen in dezelfde reeks onder meer The Rise of Rome. From the Iron Age to the Punic Wars (1000 BC – 264 BC) van Kathryn Lomas, Imperial Triumph. The Roman World from Hadrian to Constantine van Michael Kulikowski

Twee ‘klassieke’ evenementen bij Athenaeum Boekhandel eind mei: een programma bij Spui25 op 29 mei met de Britse Historica Kathryn Tempest over haar laatste boek Brutus. De Nobele Samenzweerder. Met UvA-historici Martijn Icks en Kit Morell. En op 28 mei een lezing over de nieuwe vertaling van Herodotus in de Perpetuareeks van Herodotus, Historiën. Alles wat ik zag, hoorde en onderzocht door vertalers Wolther Kassies en Michel Buijs bij Athenaeum Roeterseiland. Aanmelden kan hier.

======================================

INTERNET

De Thesaurus Linguae Latinae is online (in de vorm van PDFs).

======================================

EN TOT SLOT

Prutswerk in de Romeinse bouw.

Toota witharsechwanoo!

======================================

Oude nieuwsbrieven zijn hier te raadplegen en een redactionele verantwoording is daar. Als u de nieuwsbrief wil steunen, kunt u een donatie doen op rekeningnummer IBAN NL26 INGB 0670 7911 21 t.n.v. Livius, o.v.v. Ondersteuning Nieuwsbrief. Dank u wel. (Als u niet in Nederland woont: BIC/SWIFT INGBNL2A.) Als u meer over Livius’ beheer van het adressenbestand wil weten, kijk dan daar.

Getagged: Livius Nieuwsbrief

Ik heb gymnasium gedaan en ik meende dat ik het allemaal wel wist, maar gek genoeg ontdekte ik pas jaren later, tijdens een Liviuscursus, hoe vooringenomen mijn middelbare school-kennis was. De reizen die daarop volgden, waren een echte eye opener.

Diederik de Graaf