Deze cursus of reis is op dit moment niet beschikbaar.

Complottheorieën en pseudowetenschap

Er waren minstens twee schutters betrokken bij de moord op president Kennedy. Na de Bijlmermeerramp waren er "mannen in witte pakken". In 1947 is in New Mexico een UFO neergestort. Marilyn Monroe is vermoord.Het is maar een greep uit de complottheorieën die in omloop zijn.

Minstens even opmerkelijk zijn pseudowetenschappelijke theorieën: Atlantis ligt op de Bahama-eilanden, Archimedes vernietigde Romeinse schepen met brandspiegels, het christendom is ontstaan uit het verkeerde begrip van de cultus voor de vergoddelijkte Julius Caesar, er zijn geheimzinnige dingen aan de hand bij de grote piramide.

In deze cursus analyseren we hoe slechte informatie ontstaat, waarom die wordt verspreid en hoe aan het begin van de eenentwintigste eeuw de universiteit zelf een geloofwaardigheidsprobleem begon te krijgen.

Antisemitisme: de Protocollen van de wijzen van Zion
Een van de meest naargeestige vervalsingen uit de geschiedenis: het zogenaamde verslag van een vergadering van enkele joodse intriganten die de wereldheerschappij willen veroveren. De herkomst is allang bekend, maar het gif doet nog altijd de ronde.
Dan Brown bedrogen: de Da Vinci-code
Dan Brown was er, toen hij zijn beroemde roman publiceerde, werkelijk van overtuigd dat er een Priorij van Sion bestond. Dat is opmerkelijk, want de mensen die de documenten over deze instelling hadden verzonnen, hadden dat allang bekend toen De Da Vinci-code uitkwam. Hoe kon Dan Brown zichzelf zo voor de gek houden.
Waren de goden kosmonauten?
De moeder van alle pseudowetenschappen: de theorie van Erich von Däniken dat buitenaardse wezens ooit de aarde bezochten, en dat de mensheid de ufonauten als goden vereerde. Het idee werd nog niet zo lang geleden verwerkt in The X-files, maar waar die TV-serie nog een redelijke kwaliteit had, is het boek van Von Däniken gewoon slecht geschreven flauwekul. Hoe kon het zo populair worden?
Wat is goede wetenschap?
In het najaar van 2009 werd zwart op wit bewezen dat klimatologen hadden gerommeld met cijfermateriaal. Het verbaasde eigenlijk niemand. In de zomer ervoor hadden geleerden alarm geslagen voor een griepepidemie die maar niet werkelijk gevaarlijk wilde worden, en de lijst onjuist gebleken gezondheidsadviezen is inmiddels vrij lang. De wetenschap wordt niet langer geloofd - en toch is zij het beste wat we hebben. Waarom eigenlijk?

De enthousiaste en boeiende cursussen hebben er in belangrijke mate toe bijgedragen dat ik inmiddels zeven meter boeken over de klassieke oudheid heb gelezen.

Jan van Vliet